2026/05/04

Ostegun honetan, maiatzak 7, goizeko 10:00etan, Ikasten elkarteak antolatutako hitzaldi berri bat izango da Portaleko areto nagusian. Iñaki Zuloaga idazle eibartarrak emango du ‘Masoneria eta esklabutzaren abolizioa’ izeneko hitzaldia.

Ponentziak Espainiako esklabutzaren prozesu historikoa aztertuko du, eta arreta berezia eskainiko dio Amerikaren kolonizazioan izan zuen dimentsio ekonomikoari. Testuinguru horretan, Zuloagak “beltzen eserlekua” deiturikoan sakonduko du; sistema horren bidez, Espainiako Koroak partikularrei edo konpainiei monopolioa ematen zien, amerikar koloniak esklabo bihurtutako pertsonez hornitzeko. Mekanismo horrek, mendeetan zehar pertsonen merkataritza transatlantikoa egituratzeaz gain, engranaje ekonomiko kolonialaren funtsezko pieza bihurtu zen, eskala handiko interes politiko, komertzial eta finantzarioak lotuz.

Masoneriak XIX. mendean ideia abolizionisten aurrerapenean izan zuen papera ere aztertuko da hitzaldian, Julio Vizcarrondo eta Segismundo Moret bezalako pertsonaiak nabarmenduz. Vizcarrondo Puerto Ricoko ekintzaile eta erreformista esklabutzaren aurkako mugimenduaren bultzatzaile nagusietako bat izan zen Espainian, Espainiako Esklabutzaren Aurkako Elkartearen sorrera sustatuz eta abolizioaren aldeko kontzientziazio sozial eta politikoko lan handia garatuz.

Bestalde, Segismundo Moret Gobernuko presidente izatera iritsiko zen politikari liberalak paper erabakigarria izan zuen arlo instituzionaletik. Itsasoz haraindiko ministro gisa, Espainiako lurraldeetan esklabotza legez desegiten hasteko neurriak bultzatu zituen, urte batzuk geroago amaituko zen prozesu konplexu eta mailakatu batean.

Ikuspegi honen bitartez, hitzaldiak historia garaikidearen funtsezko etapa bati buruzko argia eman nahi du, esklabotza sostengatu zuten egiturak zein berau desagertzeko lagungarri izan ziren pentsamendu eta ekintza korronteak aztertuz.